شیعه شدن و رسمیتبخشی به مذهب تشیع
اسم ائمه و عبارت علی البته الله بر سکه زمان اولجایتو
امیر طرمطاز (ترمتاس) و تاج الدین آوجی(آوی)، دانشمند شیعی، اولجایتو را به مذهب شیعه ترغیب کردند و وی سرنوشت در ۷۰۹ق / ۱۳۰۹م که به بغداد رفت، به طور رسمیً مذهب شیعه سپردن کرد. [۴۳] در روز ها پادشاهی وی مذهب تشیع برای اول توشه مذهب قانونی سراسر کشورایران شوید.[۴۴] و وی اولیه پادشاه امامی مذهب میباشد که در سطحی کبیر و کلان به تکثیر تشیع مذهب اثناعشری همّت مسجد غدیر بلوار معلم مشهد گماشت.[۴۵].
اولجایتو پس از شیعه شدن در سال ۷۰۹ق دستور بخشید، به مکان خلفای راشدین به اسم امامان شیعه سکه و خطبه نمایند و در همانجا، علامه حلی، تعالیترین دانشمند شیعی آن بعد از ظهر، به حضور ایلخان خط مش یافت و از آن پس همراه وی شد [۴۶]؛ [۴۷] علامه حلی، دو کتاب خویش منهاج الکرامه [۴۸] و نهج الحق [۴۹] را به اسم فرمانروا کرد و بدو نثار مسجد غدیر فلاحی مشهد داشت.
البته به این دلیلکه تشکیلات دولت ایلخانی بر مبنای تسنن سازه گردیده بود، و سنّیان نفوذ فراوانی در آن داشتند، مخالفت های فراوانی با سیاست مذهبی وی شکل گرفت که در غایت او را وادار به عقب نشینی کرد؛ گرچه خودش، همچنان به مذهب تشیع زاهد و دارای مسئولیت ماند.[۵۰] به گفته ابن بطوطه، اهل یک محل ولایات مهمی زیرا بغداد، آذربایجان، اصفهان و شیراز در قبال دستور ایلخان بر اساس تغییر تحول خطبه، سرسختانه پایداری کردند [۵۱]. دو سال آنگاه، در ۷۱۱ق، بعداز آنکه تاج الدین آوجی و پسرش به اتهام همیاری با خواجه سعدالدین وزیر، به دستور اولجایتو کشته شدند، نفوذ شیعه ها نیز در دستگاه ایلخانان روبه کاستی مسجد بابا غدیر مشهد بنیان.[۵۲].
اولجایتو در آخرین روزهای معاش دستور بخشید به اسم خلفای راشدین سکه و خطبه نمایند و نافرمانان را نیز دشوار بیم اعطا کرد [۵۳]. نویسندگان دائرة المعارف تعالی اسلامی از این فعالیت اولجایتو برداشت کرده اند که وی مذهب شیعه را رخنه گفته و به مذهب اهل سنت بازگشته میباشد. بعضی این عقیده را نپذیرفته و برآنند که او تا روزهای پایان قدمت بر مذهب تشیع باقی ماند.[۵۴] منشی فرمانروا محمد نوشته میباشد که وی تا پایان قدمت به مذهب امامیه باقی ماند و هر چه پافشاری کردند که اورا از تشیَع پشیمان نمایند، تاثیر مسجد بابا قدرت مشهد نکرد.[۵۵]
مورخان اهل ایران، پایبندی اولجایتو به احکام شریعت و همت اورا در بسط و تبلیغ آئین اسلام ستودهاند و گفتهاند که درگاه وی مجمع علما، فضلا، ادبا و حکما بود.[۵۶]. البته مورخان مصری، اورا رافضی دانسته، و به خرابی و سفاکی مجرم کردهاند [۵۷].
وی بر مسیحیان و یهودیان مشقت بار میگرفت [۵۸]. یک بطرک نسطوری که میپنداشت اولجایتو مانند برادرش غازان اورا با گشاده رویی پذیرا می شود، آیتم بیاعتنایی واقع شد و از همین رو، مسلمان ها به آزار نسطوریان پرداختند.[۵۹].
آرامگاه
نوشتهیعلمیٔ اساسی: گنبد سلطانیه
آرامگاه اولجایتو هنوز پابرجاست و با اسم گنبد سلطانیه، یک کدام از مشهورترین بناهای تاریخی جمهوری اسلامی ایران به شمار میرود. افزون بر این، در موغان، شهر اولجایتو پاد شاه و در پای کوه بیستون تختگاه دومین به اسم سطان آباد برآورد [۶۰]، که ویرانههای این یک کدام از به اسم دشت چم چمال، هنوز باقی میباشد.
منابع پژوهش
مهم ترین منبع درباره اولجایتو کتاب تاریخ اولجایتو، نوشته ابوالقاسم عبدالله بن محمد قاشانی، میباشد که خویش منبع مورخان آینده، به ویژه حافظ ابرو در زیر جامع التواریخ به شمار می آید. همینطور تاریخ وصاف تحت عنوان منبعی غیر وابسته و در کنار تاریخ اولجایتو از عنایت به سزایی برخورداراست. از دربین مورخان عرب، گزارشهای ابن دواداری، مورخ مصری معاصر ایلخانان شایان توجه میباشد.
شیعه شدن و رسمیتبخشی به مذهب تشیع
اسم ائمه و عبارت علی البته الله بر سکه زمان اولجایتو
امیر طرمطاز (ترمتاس) و تاج الدین آوجی(آوی)، دانشمند شیعی، اولجایتو را به مذهب شیعه ترغیب کردند و وی سرنوشت در ۷۰۹ق / ۱۳۰۹م که به بغداد رفت، به طور رسمیً مذهب شیعه سپردن کرد. [۴۳] در روز ها پادشاهی وی مذهب تشیع برای اول توشه مذهب قانونی سراسر کشورایران شوید.[۴۴] و وی اولیه پادشاه امامی مذهب میباشد که در سطحی کبیر و کلان به تکثیر تشیع مذهب اثناعشری همّت مسجد غدیر بلوار معلم مشهد گماشت.[۴۵].
اولجایتو پس از شیعه شدن در سال ۷۰۹ق دستور بخشید، به مکان خلفای راشدین به اسم امامان شیعه سکه و خطبه نمایند و در همانجا، علامه حلی، تعالیترین دانشمند شیعی آن بعد از ظهر، به حضور ایلخان خط مش یافت و از آن پس همراه وی شد [۴۶]؛ [۴۷] علامه حلی، دو کتاب خویش منهاج الکرامه [۴۸] و نهج الحق [۴۹] را به اسم فرمانروا کرد و بدو نثار مسجد غدیر فلاحی مشهد داشت.
البته به این دلیلکه تشکیلات دولت ایلخانی بر مبنای تسنن سازه گردیده بود، و سنّیان نفوذ فراوانی در آن داشتند، مخالفت های فراوانی با سیاست مذهبی وی شکل گرفت که در غایت او را وادار به عقب نشینی کرد؛ گرچه خودش، همچنان به مذهب تشیع زاهد و دارای مسئولیت ماند.[۵۰] به گفته ابن بطوطه، اهل یک محل ولایات مهمی زیرا بغداد، آذربایجان، اصفهان و شیراز در قبال دستور ایلخان بر اساس تغییر تحول خطبه، سرسختانه پایداری کردند [۵۱]. دو سال آنگاه، در ۷۱۱ق، بعداز آنکه تاج الدین آوجی و پسرش به اتهام همیاری با خواجه سعدالدین وزیر، به دستور اولجایتو کشته شدند، نفوذ شیعه ها نیز در دستگاه ایلخانان روبه کاستی مسجد بابا غدیر مشهد بنیان.[۵۲].
اولجایتو در آخرین روزهای معاش دستور بخشید به اسم خلفای راشدین سکه و خطبه نمایند و نافرمانان را نیز دشوار بیم اعطا کرد [۵۳]. نویسندگان دائرة المعارف تعالی اسلامی از این فعالیت اولجایتو برداشت کرده اند که وی مذهب شیعه را رخنه گفته و به مذهب اهل سنت بازگشته میباشد. بعضی این عقیده را نپذیرفته و برآنند که او تا روزهای پایان قدمت بر مذهب تشیع باقی ماند.[۵۴] منشی فرمانروا محمد نوشته میباشد که وی تا پایان قدمت به مذهب امامیه باقی ماند و هر چه پافشاری کردند که اورا از تشیَع پشیمان نمایند، تاثیر مسجد بابا قدرت مشهد نکرد.[۵۵]
مورخان اهل ایران، پایبندی اولجایتو به احکام شریعت و همت اورا در بسط و تبلیغ آئین اسلام ستودهاند و گفتهاند که درگاه وی مجمع علما، فضلا، ادبا و حکما بود.[۵۶]. البته مورخان مصری، اورا رافضی دانسته، و به خرابی و سفاکی مجرم کردهاند [۵۷].
وی بر مسیحیان و یهودیان مشقت بار میگرفت [۵۸]. یک بطرک نسطوری که میپنداشت اولجایتو مانند برادرش غازان اورا با گشاده رویی پذیرا می شود، آیتم بیاعتنایی واقع شد و از همین رو، مسلمان ها به آزار نسطوریان پرداختند.[۵۹].
آرامگاه
نوشتهیعلمیٔ اساسی: گنبد سلطانیه
آرامگاه اولجایتو هنوز پابرجاست و با اسم گنبد سلطانیه، یک کدام از مشهورترین بناهای تاریخی جمهوری اسلامی ایران به شمار میرود. افزون بر این، در موغان، شهر اولجایتو پاد شاه و در پای کوه بیستون تختگاه دومین به اسم سطان آباد برآورد [۶۰]، که ویرانههای این یک کدام از به اسم دشت چم چمال، هنوز باقی میباشد.
منابع پژوهش
مهم ترین منبع درباره اولجایتو کتاب تاریخ اولجایتو، نوشته ابوالقاسم عبدالله بن محمد قاشانی، میباشد که خویش منبع مورخان آینده، به ویژه حافظ ابرو در زیر جامع التواریخ به شمار می آید. همینطور تاریخ وصاف تحت عنوان منبعی غیر وابسته و در کنار تاریخ اولجایتو از عنایت به سزایی برخورداراست. از دربین مورخان عرب، گزارشهای ابن دواداری، مورخ مصری معاصر ایلخانان شایان توجه میباشد.

آشنایی با مسجد غدیر باباعلی ارشاد مشهد؛ بررسی جایگاه مذهبی، فرهنگی و اجتماعی این مسجد